Bir dairede hava, açık pencereler ve odalar arasındaki geçişler boyunca farklı yollar izliyor. Bu çalışmada, bir köşe dairede güney ve doğu rüzgârları altında farklı pencere kombinasyonlarını karşılaştırıyoruz. Odalardaki hızlara ve pencerelerden geçen hava miktarına birlikte bakarak akışın daire içinde nasıl dağıldığını inceliyoruz.
Aynı evde iki ve üç açık pencere
Sekiz katlı binanın dördüncü katındaki dairede salon ile yatak odası güneye, mutfak ile çocuk odası doğuya bakıyor. Açılan pencere bölümleri 75 × 150 cm. İç kapı geçişleri açık, büyük mobilyalar basit bloklarla temsil ediliyor.
Üç boyutlu hesapta rüzgârı güneyden ve doğudan ayrı ayrı uyguladık. Referans hız zeminden 10 m yüksekte 3 m/s; hız yükseklikle artıyor. Her karşılaştırmada iki açık pencereye, diğer cepheden bir pencere daha ekliyoruz.
Odalardaki hızlı bölgeleri karşılaştırmak için oda P95 hızına bakıyoruz: o odanın hava hacminin %95’inin altında kaldığı hız. Bu değer, tek noktadaki en yüksek hız veya ani bir rüzgâr darbesi değil.
Mutfak sakinleşirken salon hızlanıyor
Güney rüzgârında salon ve mutfak açıkken hava salondan girip antre üzerinden mutfağa ulaşıyor. Çocuk odasının penceresini de açınca ikinci bir çıkış yolu oluşuyor.
Mutfakta P95 1,02 → 0,61 m/s düşüyor: yaklaşık %41 azalma. Aynı anda salonda 1,29 → 1,48 m/s yükseliyor: yaklaşık %15 artış.
Çocuk odası da yeni hava yoluna katılıyor; bu odanın P95’i 0,20 → 0,82 m/s oluyor. Mutfaktaki hızlı akımı azaltan pencere, salondaki akımı güçlendirebiliyor.
Bu kez salon yavaşlıyor, mutfak hızlanıyor
Doğu rüzgârında mutfak ve salon açıkken giriş mutfaktan, çıkış salondan. Yatak odasının penceresini de açınca hava için ikinci bir çıkış oluşuyor.
Salonun P95’i 1,02 → 0,83 m/s, yaklaşık %18 azalıyor. Mutfakta ise 1,76 → 1,98 m/s, yaklaşık %12 artıyor. Yatak odası yeni akış yoluna katılırken P95’i 0,06 → 0,40 m/s yükseliyor.
Dairenin tamamına ait P95 bu karşılaştırmada neredeyse aynı kalıyor. Yalnızca o değere baksaydık, salondaki azalmayı ve mutfaktaki artışı göremeyecektik.
Aynı girişten daha fazla hava, iki ayrı çıkış
İkinci çıkış penceresi açıldığında, havanın dışarıya ulaşabileceği bir yol daha oluşuyor. İncelediğimiz dört karşılaştırmada toplam giriş debisi yaklaşık %13–22 artıyor. Sabit hava yoğunluğunda bu, kütlesel debinin de aynı oranda artması demek. Giriş penceresinin boyutu değişmediği için aynı açıklıktan daha fazla hava geçiyor; giriş odasındaki P95 hızları da yükseliyor.
Ancak toplam akış iki katına çıkmıyor ve artık iki çıkış arasında paylaşılıyor. Bu örneklerde başlangıçtaki tek çıkış penceresinden geçen debi azalıyor; o çıkışın bulunduğu odanın P95’i de düşüyor. Yeni açılan pencerenin odası ise akış yoluna katılıyor.
Güney rüzgârındaki salon–mutfak örneğinde net giriş 1,95 → 2,34 kg/s artarken mutfak çıkışı 1,95 → 0,91 kg/s azalıyor. Çocuk odasının yeni çıkışı 1,43 kg/s taşıyor. Akış iki pencereye eşit bölünmüyor; cephe basınçları ve içeride izlediği yollar, her çıkışın payını birlikte belirliyor.
Diğer pencere çiftlerinde de odalar farklı tepki veriyor
Güney rüzgârında yatak odası ve mutfak açıkken çocuk odasının penceresini de açmak, mutfaktaki P95’i 1,00’dan 0,42 m/s’ye düşürüyor. Yatak odasında ise P95 1,46’dan 1,79 m/s’ye yükseliyor.
Doğu rüzgârında da benzer bir paylaşım görülüyor. Çocuk odası ve salon açıkken yatak odasının penceresini de açmak, salondaki P95’i düşürürken çocuk odasındakini artırıyor.
Her iki durumda da yeni çıkış, havanın odalar arasındaki dağılımını değiştiriyor. Toplam hava girişi artarken bazı odalardaki hızlar düşebiliyor. Bu nedenle toplam debiye, odalardaki hızlar ve akış yollarıyla birlikte bakmak gerekiyor.
Bu çalışma bilgilendirme amaçlıdır; tasarım kararları sahaya özgü analiz gerektirir. Sorularınız için iletişime geçebilirsiniz.
