Alkazar Technology

Cephe Rüzgâr Yükü Hesaplama (TS 498 / TS EN 1991-1-4)

Alkazar WindCalc, bina cephesine etkiyen rüzgâr basınçlarını TS EN 1991-1-4 (Eurocode 1, Bölüm 1-4) yaklaşımıyla hesaplayan bir mühendislik modülüdür. Modül artık UrClimate Tailor ürününün bir parçasıdır ve abonelerin kullanımına açıktır.

Hesaplama modülüne erişim

Cephe Rüzgâr Yük Hesaplama Modülü, UrClimate Tailor aboneliği kapsamındadır. Giriş yaparak modülü kullanabilir, abonelik için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Hesaplama Modülünü Aç UrClimate Tailor hakkında

Cephe rüzgâr yükü nedir, neden hesaplanır?

Rüzgâr, bina kabuğuna iki yönlü etki eder: rüzgâra bakan yüzeyde pozitif basınç (itme), yan ve arka yüzeylerle çatı kenarlarında negatif basınç (emme) oluşur. Cam, panel, kaset, bağlantı elemanları ve alt konstrüksiyon bu tepe değerlere göre seçilir. Pratikte belirleyici olan çoğunlukla ortalama basınç değil, köşe, kenar ve parapet bölgelerindeki yerel emme değerleridir; cephe hasarları da tipik olarak bu bölgelerde başlar.

Hesabın adımları

  1. Esas rüzgâr hızı (vb,0): Konuma ait, 10 m yükseklikte, 10 dakikalık ortalama ve 50 yıl tekerrür süreli temel hız. Ulusal Ek'teki bölgesel değerlerden alınır.
  2. Yön ve mevsim katsayıları: vb = cdir · cseason · vb,0
  3. Arazi pürüzlülüğü ve topografya: Arazi kategorisi (0–IV) ve co ile ortalama rüzgâr hızı vm(z) yüksekliğe bağlı olarak elde edilir.
  4. Türbülans ve tepe hız basıncı: Türbülans şiddeti Iv(z) hesaba katılarak tepe hız basıncı qp(z) bulunur. Temel ilişki: qb = ½ · ρ · vb² (ρ ≈ 1,25 kg/m³).
  5. Cephe bölgeleri: e = min(b, 2h) ile bina yüzeyleri A, B, C, D, E bölgelerine ayrılır; her bölgeye ait dış basınç katsayısı cpe yüklenen alana göre (cpe,1 / cpe,10) seçilir.
  6. İç basınç: Açıklık durumuna göre cpi belirlenir; net yük dış ve iç basıncın birlikte değerlendirilmesiyle bulunur.
  7. Net cephe yükü: w = qp(z) · (cpe − cpi)

Alkazar WindCalc bu zinciri dört farklı plan geometrisi için yürütür: dikdörtgen, L-tipi, U-tipi ve T-tipi. Girintili köşeli planlarda BS 6399-2'nin re-entrant corner kuralları uygulanır ve bölge sınırları bounding box yöntemiyle belirlenir. Modül ayrıca plan, ön cephe, yan kesit ve 3B görünümlerle bölge dağılımını görselleştirir.

TS 498 mi, TS EN 1991-1-4 mü?

TS 498TS EN 1991-1-4 (Eurocode)
YaklaşımYüksekliğe bağlı sabit emme/itme değerleri; hızlı ve basitArazi kategorisi, türbülans, topografya ve bölge katsayılarıyla ayrıntılı
Uygun olduğu yerDüşük–orta yükseklikte, düzgün geometrili yapılarYüksek yapılar, düzensiz geometri, yoğun çevre yapılaşması
Cephe bölgeleriAyrıntılı bölge ayrımı sunmazA–E bölgeleri ve yüklenen alana bağlı katsayılar
SınırıKomşu bina etkisi, kanalizasyon (funnelling) ve girintili köşeler kapsanmazGenel kuralları verir; karmaşık çevre etkileri için sayısal analiz/rüzgâr tüneli önerilir

Hesap ne zaman yetmez, ne zaman CFD gerekir?

Yönetmelik hesapları, geniş bir bina ailesini güvenlik payıyla kapsayacak şekilde kalibre edilmiş zarf değerlerdir. Gerçek geometri ve çevre söz konusu olduğunda sonuçlar iki yöne de sapabilir. Aşağıdaki durumlarda hesabın yanına sayısal analiz (CFD) konulması gerekir:

Alkazar, cephe rüzgâr yükü analizlerini CFD simülasyonuyla, sınır tabaka rüzgâr tüneli pratiğiyle hizalı kurguda ve her 10 derecelik rüzgâr yönü için yürütür; sonuçlar basınç katsayıları, kaplama bölgesi haritaları ve 3B dosyalar olarak teslim edilir. Ayrıntı için Cephe Rüzgâr Yükleri hizmet sayfamıza bakabilir, proje özelinde bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Modül ücretsiz mi?
Cephe Rüzgâr Yük Hesaplama Modülü, UrClimate Tailor aboneliği kapsamında sunulur. Bu sayfadaki yöntem anlatımı ve standart karşılaştırması herkese açıktır.
Hangi standartlara göre hesap yapıyor?
TS EN 1991-1-4 (Eurocode 1, Bölüm 1-4) yaklaşımı esas alınır; girintili köşeli planlarda BS 6399-2 kuralları uygulanır. Türkiye için esas rüzgâr hızları Ulusal Ek/TBDY kapsamındaki bölgesel değerlerden seçilir.
Hangi plan geometrileri destekleniyor?
Dikdörtgen, L-tipi, U-tipi ve T-tipi planlar; arazi kategorileri 0–IV; yön, mevsim, topografya ve iç basınç katsayıları girilebilir.
Sonuçlar proje teslimi için yeterli mi?
Modül ön tasarım ve hızlı kontrol amaçlıdır. Karmaşık geometri, yoğun çevre yapılaşması veya idare şartı söz konusuysa CFD tabanlı ayrıntılı analiz önerilir.
Rüzgâr hızının yükseklikle değişimini ayrıca görebilir miyim?
Evet. Logaritmik profil aracımız ile hız ve dinamik basıncın yükseklikle değişimini inceleyebilirsiniz: Rüzgâr Profili Aracı.

Bu sayfadaki anlatım genel bilgilendirme amaçlıdır ve proje özelinde mühendislik hizmeti yerine geçmez. Nihai değerler ilgili standardın yürürlükteki baskısı ve Ulusal Ek hükümleri esas alınarak belirlenmelidir.