HavaCalc, ASHRAE 62.1-2022 Ventilation Rate Procedure (VRP) ile gerekli taze hava debisini hesaplayan ücretsiz bir mühendislik aracıdır. Tek bölge ve çoklu bölge (VAV) sistemlerini destekler; Tablo 6-1 kullanım kategorileri ve Ez dağıtım verimliliği katsayılarını içerir.
Yöntem ve formüller
- Bölge biyolojik yükü:
Vbz = Rp·Pz + Ra·Az (Rp: kişi başı debi, Pz: kişi sayısı, Ra: alan başı debi, Az: alan)
- Bölge dış hava debisi:
Voz = Vbz / Ez (Ez: Tablo 6-2 hava dağıtım verimliliği)
- Çoklu bölge sistemlerinde her bölge için
Zpz = Voz / Vpz hesaplanır (Vpz: bölgenin tasarım birincil hava debisi); Zd = maks(Zpz)
- Düzeltilmemiş sistem dış hava debisi:
Vou = D·Σ(Rp·Pz) + Σ(Ra·Az) (D: kişi çeşitlilik faktörü)
- Sistem verimliliği:
Xs = Vou/Vps, Evs = 1 + Xs − Zd
- Sistem toplam dış hava debisi:
Vot = Vou / Evs
İşlenmiş örnek
Tek Bölge sekmesinde "Ofis Alanı" kategorisi, 100 m² alan ve varsayılan yoğunluk (5 kişi/100 m² → 5 kişi) ile "Hesapla" tuşuna basıldığında:
| Büyüklük | Değer |
| Kişi bileşeni (Rp × Pz = 2,5 × 5) | 12,5 L/s |
| Alan bileşeni (Ra × Az = 0,3 × 100) | 30,0 L/s |
| Bölge biyolojik yükü (Vbz) | 42,5 L/s |
| Toplam dış hava debisi (Voz, Ez=1,0) | 42,5 L/s = 153 m³/h = 90 CFM |
Bu, aracı "Ofis Alanı" varsayılan kategorisiyle açtığınızda üretilen sonuçla aynıdır.
Bu araç ne zaman yetmez?
- Tablo 6-1'deki mahal tipleri ve Rp/Ra değerleri sabittir; standarttaki tam listeden bir alt küme sunulur (Referans sekmesinde görülebilir).
- Çoklu bölge hesabı tek yollu (single-path) VAV sistemleri için Appendix A yaklaşımını izler; enerji geri kazanımlı veya dedike dış hava (DOAS) sistemlerinin ayrı değerlendirilmesi gerekir.
- CO₂ bazlı talep kontrollü havalandırma (DCV) veya IAQ Procedure gibi alternatif ASHRAE 62.1 yöntemleri desteklenmez — yalnızca VRP (Ventilation Rate Procedure) uygulanır.
- Kanal/AHU seçimi, filtre sınıfı veya nem kontrolü kapsam dışıdır.
Doğal havalandırma potansiyeli veya karma sistem tasarımı için Doğal Havalandırma hizmetimize bakabilir, bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
- HavaCalc ücretsiz mi?
- Evet, HavaCalc ücretsizdir.
- Tek bölge ile çoklu bölge hesabı arasındaki fark nedir?
- Tek bölge tek bir mahalin dış hava ihtiyacını hesaplar; çoklu bölge, birden fazla mahali besleyen bir VAV sisteminin toplam dış hava debisini (Vot) ASHRAE 62.1 Appendix A yöntemiyle hesaplar.
- Kişi çeşitlilik faktörü (D) nedir?
- Tüm bölgelerin aynı anda pik doluluğa ulaşmayacağını varsayan bir düzeltme katsayısıdır (D=1,0 = en muhafazakâr varsayım); karma kullanımlarda genellikle 0,65–0,85 arası alınır.
- Zpz > 1 uyarısı ne anlama gelir?
- İlgili bölgenin besleme debisinin (Vpz), o bölgenin dış hava gereksiniminden (Voz) düşük olduğunu gösterir; besleme debisi artırılmalıdır.
- Sonuçlar PDF olarak alınabiliyor mu?
- Evet, "PDF Rapor" butonu hesap adımlarını ve sonuçları içeren bir rapor üretir.
Bu sayfadaki anlatım genel bilgilendirme amaçlıdır ve proje özelinde mühendislik hizmeti yerine geçmez. Nihai değerler ilgili standardın yürürlükteki baskısı ve mevzuat hükümleri esas alınarak belirlenmelidir.